Nieuw werk uit Chili

S.M.A.K. toont nieuw werk van de Chileense kunstenaars Francisca García en Mario Navarro

De tentoonstelling ‘Unearthed Conversation’ van de Chileense kunstenaars Francisca García en Mario Navarro ging vorige week open. Ze hebben elk kun individuele artistieke praktijk, maar werken sinds 2001 geregeld samen, zoals voor deze tentoonstelling waar ze uitsluitend nieuw werk tonen.


Geïnspireerd door de Atacama-woestijn en haar landschap gevormd door uiteenlopende verhalen, onderzoeken Francisca García en Mario Navarro hoe verleden, heden en toekomst samenkomen.

Via sculptuur, video, geluid en textiel beschouwen ze het oppervlak als een grens tussen het bekende en het onbekende, en laten ze zien hoe menselijke “ontdekkingen” onvermijdelijk gepaard gaan met verlangen, toe-eigening en kolonisatie.

De eerste zaal toont ons een video met zicht op de Atacama-woestijn bij de monding van de Loa-rivier, de langste rivier van Noord-Chili. De Atacama ligt in het noorden van Chili, langs de kust van de Stille Oceaan. Ze strekt zich uit over zo’n 1.000 km. De video toont een landschap waar archeologie, wetenschap en politieke geschiedenis samenkomen. Dat is ook de boodschap die de kunstenaars willen brengen. De titel van het werk verwijst naar de duur van één jaar op Mars. De video toont beeldend ie opgenomen zijn met camerabewegingen en kadrering zoals NASA’s ruimtetuig ‘Perseverance’ al sinds 2021 Mars in beeld brengt.

Blauw en rood overheersen hier.De titel verwijst naar een bijzonder gegeven: een jaar op Mars duurt 687 dagen. Een jaar is de tijd die een planeet nodig heeft om één keer rond de zon te draaien. Voor Mars duurt dat langer dan voor de aarde. In de video zie je beelden van de Atacamawoestijn in Chili, één van de droogste plekken op aarde. Maar de manier van filmen – trage camerabewegingen, het kader – doet sterk denken aan de beelden die de NASA-rover Perseverance sinds 2021 van Mars doorstuurt. Daardoor lijkt het alsof je naar een buitenaards landschap kijkt, terwijl het eigenlijk onze eigen planeet is.

Dat is precies wat het werk interessant maakt. De kunstenaars leggen een verband tussen twee werelden: de kurkdroge Atacama vandaag en Mars, dat miljarden jaren geleden nog blauw was, met rivieren en zelfs een oceaan. Ze spelen zo met tijd en perspectief: wat nu dor en levenloos lijkt, was ooit rijk aan water — en omgekeerd zou de aarde er in de toekomst misschien ook zo kunnen uitzien. 

Dit landschap wordt gevormd door diverse verhalen : archeologische vondsten van de eeuwenoude Chango-cultuur, gelijkenissen met het landschap Mars, de aanwezigheid van de grootste telescopen ter wereld en de littekens die de dictatuur van Pinochet heeft achtergelaten.

In de tweede zaal kijken we op een rode tafel met uitvergrootte keramische beenderen van mens en dier die ons toespreken in het Nederlands. We horen een vishaak, mensenschedel, zeeleeuw, rib van een walvis, bot van een beverrat, een oestermes, een scheenbeen, een bovenarmbeen en een schedel van een pelikaan spreken. De dode voorwerpen gaan twee per twee met elkaar in gesprek. Dgereedschappen die we zien, werden gebruikt door vissers en schelpdierzoekers.

De derde zaal toont een ons kleurrijk monumentaal uitgerold textiel met tal van voorwerpen en silhouetten op. De overledenen van de Chango-gemeenschap werden begraven met hun boten en toebehoren. Zodat ze ook in het hiernamaals zouden kunnen blijven vissen. De Camanchangos leefden tussen 10.000 en 6.000 voor Christus langs de woestijnkust van de Antacama. In 2020 erkende Chili de Chango officieel als tiende inheemse groep in het land. In deze zaal hangen ook 20 aquarellen op papier. Deze geven rotsen weer die op Mars zijn gefotografeerd.


Deze expo vraagt wat inspanning en lijkt eerst wat ongrijpbaar, maar wie zich erin verdiept, ontdekt een sterke en boeiende gelaagdheid.

De expo ‘Unearthed Conversation’ in het SMAK Gent is nog te zien tot 13 september 2026.

.

Credits beelden : Dirk Pauwels.

Alle verdere info op Www.smak.be

Geef als eerste een reactie

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*


Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.