Op 3 oktober was het dan eindelijk zo ver na vier jaar. Het Gentse designmuseum ging open. Er is een imposante hoogbouw bijgekomen en het oude gedeelte is grondig gerenoveerd. Het museum vaart duidelijk een nieuwe koers en zegt vaarwel tegen het modellenmuseum.
Het museum is het grootste designnmuseum in België. Ze beschikken momenteel over zo een 3.700 vierkante meter tentoonstellingsruimte. Van die grootte is ook het designmuseum in Den Bosch Nederland en dat van London.
Wie het oude plaatje op de binnenstad gewoon was – vanop de brug aan de Korenmark – zal misschien wat schrikken. Het nieuwe wit-grijze torengebouw van vijf verdiepingen hoog (25 meter) troont nu boven de oude binnenstad. Het is een ontwerp van het Britse architectenbureau Carmody Groarke en het Belgische bureau Atama. Het is een houten constructie en de gevelsteen – zeg zeker niet baksteen – is van duurzame aard want hij is gemaakt van afvalmateriaal. DING, de nieuwe vleugel, bestaat uit Gent Waste Bricks, circulaire gevelstenen die voor 63% uit Gents bouwafval bestaan. DING staat voor Design in Gent.
De innovatieve toegangspoort is van de Antwerpse designstudio UNFOLD en is van 3-D geprint aluminium. De innovatieve toegangspoort is een bijzonder voorbeeld van hoe digitale technologie, kunst en architectuur elkaar kunnen versterken. Het ontwerp is van de Antwerpse designstudio van Claire Warnier en Dries Verbruggen, die gekend is om haar experimentele omgang met materialen en innovatieve productietechnieken.
In DING is er op elke verdieping iets te ontdekken. In de kelder bevinden zich de toiletten met heel bijzondere tegelpatronen. Op het gelijkvloers vind je de Stadskamer, waar je terechtkunt aan de balie en in de museumshop. Op de eerste verdieping ligt het Forum, de ruimte voor lezingen en ontmoetingen. Een verdieping hoger bevindt zich het Atelier, met verschillende ruimtes voor workshops en creatieve activiteiten. Op de derde verdieping ontdek je de Vitrine, waar tijdelijke tentoonstellingen te zien zijn.
Helemaal bovenaan, op de vierde verdieping, wacht de Loft, een veelzijdige eventruimte met een prachtig panoramisch uitzicht over Gent. Je blik dwaalt er over de drie torens van Gent en het imposante Gravensteen. Zo combineert DING design, ontmoeting en creativiteit met een uniek zicht op de historische stad.
Voor makers, toeristen én Gentenaars
Het museum wil een totaal andere koers varen. Ze willen vooral een bredere collectie tonen. Gent heeft een opvallend jonge en diverse bevolking. Het museum wil anticiperen op die tendens. Er zijn 160 nationaliteiten in het Gentse maar in het museum is daar niet veel van te merken. Daar is nog altijd wit en westers de toon. Daar wil de nieuwe ploeg die er nu is, verandering in brengen. Dat heb ik vernomen tijdens een lezing in het openingsweekend.
Maar geen paniek. Er zullen ook traditionele designobjecten te zien zijn. En het blijft een designmuseum. Dat zijn hoge ambities die te vervullen zijn. Inclusief zijn, duurzaam zijn, te midden in de maatschappij staan en liever gebruikers dan bezoekers verwelkomen. Maar aan het engagement van de jonge ploeg, zal het niet liggen. De openingfeesten die tien dagen duurden, trokken meer dan 60.000 bezoekers. Ik heb gezien : vele Gentenaars (en niet-Gentenaars) van alle leeftijden en achtergronden. En de zon scheen volop !
De openingstentoonstelling : Democratie.
“Public Matter(s): Design en Democratie”, de openingstentoonstelling, gaat over democratie, actie en participatie. Dit is geen makkelijke expo, het vraagt tijd en nodigt uit om na te denken hoe wij samenleven. Het is een onderzoek naar hoe onze democratie is ontworpen, wie daarin inspraak krijgt en hoe we het systeem eventueel anders kunnen vormgeven. De centrale gedachte is eenvoudig, maar verregaand: democratie is niet alleen iets wat we erven; ze is ook iets wat mensen hebben ontworpen en dus kunnen herontwerpen. Ik vind het wel moedig dat het museum zijn heropening niet begint met een gemakkelijk verteerbare tentoonstelling over mooie designobjecten, maar met een thema dat vragen oproept over macht, uitsluiting, politieke vertegenwoordiging en maatschappelijke verantwoordelijkheid.
De vaste collectie : Models from the past for the Future
De totoale collectie telt zo’n 24.000 designobjecten, naast archieven en topontwerpers en een museumbibliotheek. In de vernieuwde opstelling zijn ongeveer 500 objecten te zien, waarvan een groot deel voor het eerst. Dat varieert van een 1400e-eeuwse stoel tot een 3D-geprint tapijt. In een tijd waarin we meer dan ooit behoefte hebben aan nieuwe modellen en verbeeldingskracht, blijkt het verleden soms verrassend actueel. Maar hoe kan een designcollectie in 2026 ons blijven inspireren? In de collectiepresentatie onderzoekt curator Evelien Bracke hoe materialen, technieken en designattitudes van gisteren zinvol kunnen zijn voor de ontwerper en de gebruiker van morgen. Tegelijk toont het ook aan hoe onze blik onvermijdelijk verschuift. Wat ooit de ultieme designoplossing leek, bekijken we vandaag soms met een kritisch oog.
Het museum neemt afscheid van zijn traditionele rol als ‘modellenmuseum’, een concept dat teruggaat tot de oprichting in 1903. Destijds dienden de tentoongestelde objecten als inspirerende voorbeelden voor ambachtslieden en ontwerpers. Vandaag kijkt Design Museum Gent verder dan de vorm en de esthetiek van een object. Het onderzoekt ook hoe design onze samenleving beïnvloedt en welke ideeën uit het verleden ons kunnen helpen om de toekomst vorm te geven. De collectie wordt daarom vanuit vijf actuele thema’s bekeken: kopie, comfort, migratie, plooien en verbindingen.
Laat een reactie achter